Katarzyna Bonsz

BCU Skyport Zakład Doskonalenia Zawodowego – pionier w Polsce

22 lutego 2024 r. jako pierwsi na Śląsku, a także pierwsi w Polsce otworzyliśmy Branżowe Centrum Umiejętności w dziedzinie eksploatacji portów i terminali lotniczych. Od tego momentu naszym celem stały się kompleksowe działania na rzecz przygotowania kadr dla nowoczesnej gospodarki w branży lotniczej i branżach pokrewnych. W przypadku katowickiego BCU ZDZ zwanego potocznie Skyportem wartość wsparcia wyniosła blisko 12 mln złotych. W okresie realizacji przedsięwzięcia środki przeznaczono m.in. na prace remontowo-budowlane, stworzenie i wyposażenie specjalistycznych pracowni i Laboratoriów Wiedzy, a także na działalność statutową obejmującą cztery najważniejsze obszary działalności: edukacyjno-szkoleniową, integrująco-wspierającą, innowacyjno-rozwojową oraz doradczo-promocyjną. Bycie pionierem przecierającym szlaki wiązało się z pewnymi wyzwaniami, ale przyniosło wymierne efekty i dało olbrzymią satysfakcję.

Czym są Branżowe Centra Umiejętności?

Branżowe Centra Umiejętności powstały w ramach przedsięwzięcia „Utworzenie i wsparcie funkcjonowania 120 branżowych centrów umiejętności (BCU), realizujących koncepcję centrów doskonałości zawodowej (CoVEs), w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności”. Mimo wspomnianej już dwuletniej historii BCU stanowią nowość w systemie jednostek oświatowych. Wyspecjalizowane w konkretnej branży ośrodki szkoleniowe o szerokim spektrum działania dysponują nowoczesnymi pracowniami zwanymi Laboratoriami Wiedzy i są w stanie realizować przedsięwzięcia ze wspomnianych wcześniej czterech obszarów działalności. Cechą odróżniająca BCU od innych placówek jest wysoko rozwinięta kooperacja z pracodawcami i organizacjami branżowymi, a także partnerami naukowymi. Jesteśmy realnym przykładem tego, iż partnerstwo łączy,
a nie dzieli – doświadczenia partnera branżowego, czyli zrzeszającego wiele firm Śląskiego Klastra Lotniczego, wsparcie ze strony partnera naukowego, czyli Politechniki Śląskiej, i działania lidera, czyli Zakładu Doskonalenia Zawodowego w Katowicach, instytucji z blisko 100-letnią tradycją, okazały się naszą receptą na sukces.

Charakterystyczne także dla BCU stały się branżowe szkolenia zawodowe stanowiące pozaszkolną formę kształcenia ustawicznego w jednej dziedzinie zawodowej, przydatne
do wykonywania zawodu. Po ich ukończeniu i zdaniu egzaminu wydawany jest Branżowy Certyfikat Umiejętności stanowiący o nowych kompetencjach.

Branżowe Centra Umiejętności jako realna odpowiedź na potrzeby rynku

Dynamiczny rozwój nowoczesnych technologii sprawia, iż rynek pracy nieustannie się zmienia,
a tradycyjne zawody są stopniowo zastępowane nowymi profesjami, co wymaga dostosowywania oferty edukacyjnej do zmieniającej się rzeczywistości. Na takie potrzeby odpowiadają właśnie branżowe centra umiejętności, które reagują na realne wymogi gospodarki, wspierają tzw. mobilność zawodową, ideę uczenia się przez całe życie, a przy tym uwzględniają zielone i cyfrowe kompetencje.

Na uwagę zasługują również organy centrów umiejętności, tzw. Rady BCU, tworzone przez przedstawicieli pracodawców, partnerów społecznych, a także władze lokalne i regionalne, co stanowi cenny wkład w obecne i przyszłe działania BCU i pozwala spojrzeć na nie z wielu różnych aspektów i punktów widzenia.

Szkoła Mistrzów i Mistrzyń Branż

Jednym z ciekawych wydarzeń wspierających popularyzację wiedzy na temat danej branży jest Ogólnopolski cykl konkursów Szkoła Mistrzów i Mistrzyń Branż, organizowany przez Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy. Konkursy są skierowane do szkół kształcących uczniów w zawodach szkolnictwa branżowego w danej branży lub zainteresowanych obszarem związanym z branżą, a ich celem jest motywowanie uczniów do pogłębienia wiedzy w zakresie przyszłego zawodu, zgodnie z aktualnymi potrzebami rynku pracy, oraz upowszechnianie Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji poprzez wskazanie młodzieży możliwości, jakie daje ZSK. BCU Skyport miało przyjemność stać się partnerem tego wydarzenia w edycji poświęconej branży eksploatacji portów i terminali lotniczych i uznaje tę inicjatywę za doskonałe wsparcie szkolnictwa zawodowego.

Branżowe Centra Umiejętności jako wsparcie dla kwalifikacji sektorowych

Branżowe centra umiejętności mogą pełnić dwie funkcje w obszarze kwalifikacji sektorowych – mogą być zarówno centrami szkoleniowymi, jak i ośrodkami egzaminacyjnymi. Dzięki temu osoba zainteresowana podnoszeniem swoich kwalifikacji może najpierw zdobyć potrzebne umiejętności podczas szkolenia zgodnego z opisem kompetencji, a następnie przystąpić do egzaminu potwierdzającego kwalifikacje sektorowe zgodnie z wymaganiami Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji.

Katowicki Skyport opracował dwie kwalifikacje sektorowe – Cyberbezpieczeństwo w lotnictwie oraz Komunikowanie się w sytuacjach kryzysowych w lotnictwie. Proces ich przygotowania i zgłoszenia do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji był wspierany przez Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy. Prace nad kwalifikacjami przez cały czas trwają, a w tej chwili znajdują się w procedowaniu w odpowiednich ministerstwach. Mam nadzieję, iż branżowe centra umiejętności, których liczba na mapie Polski stale rośnie, będą miejscem, gdzie postęp będzie napędzać kształtowanie kompetencji przyszłych pokoleń.

Posłuchaj podcastu z udziałem pani Haliny Kaszni, prezes zarządu Zakładu Doskonalenia Zawodowego w Katowicach
Rozwój kwalifikacji w odniesieniu do potrzeb regionu